Berichten

De beheerste man.

Op vrijdag 27 november was ik aanwezig bij een theatervoorstelling van Jurrien van Rheenen genaamd Waarom Mannen Slaan. De voorstelling, gebaseerd op uitgebreide interviews die Van Rheenen hield met zowel slachtoffers als daders van huiselijk geweld, toont een man die de controle verliest en zijn partner zwaar mishandelt.

Als hij ontwaakt uit zijn narcose, beseft hij met verdriet en afgrijzen wat hij haar heeft aangedaan. Er zit een discrepantie tussen de overtuiging dat fysiek geweld hem weer controle geeft over de situatie en zijn zelfhaat achteraf. Hij betreurt zijn verlies van zelfbeheersing omdat het geweld eigenlijk geen enkele oplossing biedt voor zijn probleem.

Deze tegenstrijdigheid zie ik vaak terugkomen. Mannen zouden hun emoties beter controle hebben, in tegenstelling tot vrouwen. Echter, wanneer mannen zich uiten door middel van verbale of fysieke agressie, zien we dat niet als tegenstrijdig met het idee dat mannen juist zo rationeel en beheerst zijn. Vaak wordt de agressie zelfs geëxcuseerd met uitspraken als “vrouwen kunnen ook gemeen zijn” en “je moet hem ook niet uitlokken”.

Het is voor vrouwen vaak een haast onmogelijke taak: enerzijds worden ze geconfronteerd met een pantser van emotie verhullende ondoorgrondelijkheid, anderzijds is er een constante mogelijkheid dat een man ontsteekt in blinde woede. We leren vrouwen tegenwoordig om assertiever en mondiger te zijn, maar ze moeten tegelijkertijd nog altijd op hun tenen lopen om mannen niet boos te maken. De fijngevoeligheid van de vrouw is zodoende vaak een overlevingsstrategie om zich voor mannelijke agressie te behoeden.

 

Toch teistert deze tegenstelling niet alleen de vrouw, maar ook de man zelf. Mannen krijgen zowel impliciet als expliciet mee dat ze zich moeten “vermannen” wanneer hun emoties komen bovendrijven, maar ook dat woede hierop een uitzondering is: woede is gerechtvaardigd om frustratie te uiten, om voor jezelf op te komen en om situaties te kunnen domineren.

De maatschappij probeert mannen wel te leren zichzelf hierin te beheersen, en veel mannen lukt dat ook aardig. Echter, om geweld volledig uit te bannen hebben we meer nodig dan dat. De oplossing zit denk ik niet in het beter balanceren van onze woede, maar in het diversifiëren van onze zelfexpressie.

Want laten we eerlijk zijn, de man is in vele opzichten een emotionele analfabeet. Wat kunnen we allemaal nog leren wanneer het gaat over omgaan met teleurstelling, met eenzaamheid, of angst? Waar zijn we bang voor als we de controle dreigen te verliezen? En hoe gaan we hiermee om zonder toe te geven aan de drang om anderen te domineren? Wat komen we tegen als we machteloosheid of kwetsbaarheid toelaten?

 

Wat ik wat meer zou willen zien is een man die op zichzelf reflecteert als mens. Wat we van een goed mens verwachten staat soms nog lijnrecht tegenover wat we van de man verwachten. Van een goed mens verwachten we eerlijkheid, geduld, empathie en compassie. Deze eigenschappen vergaar je niet met een afgewogen dosis woede en dominantie, maar door je medemens tegemoet treden met kwetsbaarheid en emotionele zelfkennis.

Wat je hiermee ontwikkelt is de moed om de drang naar controle los te laten. Ervoor in de plaats komt de mogelijkheid om met compassie naar de situatie en jezelf te kijken.


Michiel van der Padt schreef deze blog eerder voor de White Ribbon Campagne.

 

 

Mannen, we hebben een probleem.

De man van nu bevindt zich in een identiteitscrisis. Hij is niet langer afgezonderd van ontwikkelingen in de samenleving die steeds bepalender worden voor zijn leven. Een man hoort stoer te zijn, dominant, krachtig en vooral: niet gevoelig. De man anno 2020 moet zichzelf steeds weer bewijzen, met risico om status te verliezen aan andere mannen. Gevolg? Het verbergen van kwetsbaarheid achter schuine grappen en het vertonen van machogedrag, met alle gevolgen van dien.

In vroegere tijden was het niet zo’n ramp als je je bestaan binnen de landsgrenzen leidde. Zo nu en dan maakte je een rit met de auto, bij hoge uitzondering stapte je in het vliegtuig en als je geluk had verliet je één keer in je leven het continent. Daarnaast had je een relatief eenvoudige baan en leidde een tamelijk onbezorgd gezinsleven, dat was het dan.

De man van nu wordt geacht een imposante woning te hebben, een dure auto, een lucratieve baan én om de cirkel helemaal rond te maken: een prachtige vrouw. Vooral geen man, want: ‘je bent toch geen homo?’. Die verwachtingspatronen hebben de man enorm belast met een identiteitscrisis. Mannelijkheid wordt vandaag de dag geassocieerd met geweldsdelicten, verkrachting, moord, economische crisis en machtsmisbruik.

Mannen, we hebben een probleem.

Het klopt dat de plegers van deze vergrijpen over het algemeen mannen zijn, maar dit gedrag valt daarmee niet inherent mannelijk te noemen – net zoals empathie niet per definitie vrouwelijk is. Wel grijpen mannen vaker naar verdovende middelen, zoeken ze vaker een uitweg in kansspelen, seks of ongezonde voeding. Ze roken meer dan het vrouwelijk geslacht en kampen vaker met lichamelijke klachten. Daarnaast zijn mannen over het algemeen verre van praters en zoeken minder snel professionele hulp. Het wordt dus tijd dat we de mannelijkheid opnieuw uitvinden, zodat die wél bij deze tijd past en mannen sterker in plaats van zwakker maakt.

De man van nu reflecteert allesbehalve kritisch op zijn levensstijl en geeft zijn manier van leven enkel vorm met statussymbolen als auto’s, kleding en vastgoed. Hij houdt zich hiermee groot, om vooral niet voor ‘softie’, ‘homo’ en ‘vrouwelijk’ uitgemaakt te worden.

Mannen, we hebben een probleem.

Hoe moet het dan wel? De moderne man combineert klassieke mannelijke eigenschappen als ‘verantwoordelijk’ en ‘daadkrachtig’ met klassieke vrouwelijke waarden als ‘zorgzaam’ en ’empathisch’, om hiermee een nieuwe standaard te creëren. Het is tijd voor de man die zichtbaar zichzelf durft te zijn. Die krachtig is wanneer dat moet, maar zich ook kwetsbaar durft op te stellen. Hij streeft naar een plek in de maatschappij waar hij zichtbaar zichzelf kan zijn, en zet zich af tegen het beklemmende keurslijf van de klassieke man.

Mannen, we hebben een probleem. Laten we er iets aan doen.


Dylan Romeo schreef deze blog eerder voor de White Ribbon Campagne.

 

 

Portfolio Items